Wat houdt de leegstandsbelasting bij bedrijfsgebouwen in?

Leegstand van handelspanden en bedrijfsruimten is reeds enige tijd een ernstig probleem in veel van onze steden in Vlaanderen. Logisch, aangezien leegstand een aantal nefaste gevolgen heeft voor onze leefomgeving zoals verkommering van gebouwen, zwerfvuil, vandalisme, enz. Om dit te ontmoedigen, werd er voorzien in verschillende heffingen wegens leegstand en dit zowel op gewestelijk als op gemeentelijk niveau.

Wat, wanneer, hoeveel?
Belasting op leegstaande en/of verwaarloosde bedrijfsruimten

Belasting op leegstaande en/of verwaarloosde bedrijfsruimten

Deze heffing werd ingevoerd door het decreet van 19 april 1995 houdende maatregelen ter bestrijding en voorkoming van leegstand en verwaarlozing van bedrijfsruimten. 

Wat is een bedrijfsruimte? 

Voornoemd decreet is uitsluitend van toepassing op “bedrijfsruimten”. Dit betreft de verzameling van alle percelen 

  • waarop zich minstens één bedrijfsgebouw bevindt

  • dat als één geheel te beschouwen valt

  • dat toebehoort aan dezelfde eigenaar

  • waar een economische activiteit heeft plaatsgevonden of plaatsvindt

  • dat een minimale oppervlakte van 5 are heeft

Een perceel waarop zich een bedrijfsgebouw bevindt waarin de woning van de eigenaar een niet-afsplitsbaar onderdeel uitmaakt en dat nog effectief wordt benut als verblijfplaats, zal evenwel niet worden beschouwd als een bedrijfsruimte.

Wanneer is de heffing verschuldigd?

Elke gemeente beschikt over een lijst van alle leegstaande en/of verwaarloosde bedrijfsruimten op haar grondgebied.

Een bedrijfsruimte wordt als leegstaand beschouwd vanaf het ogenblik dat meer dan 50% van de totale vloeroppervlakte van de bedrijfsgebouwen niet effectief wordt benut. Het bepalen van deze grens van 50% is niet altijd evident en kan aanleiding geven tot discussie met de belastingadministratie. Van verwaarlozing is er sprake wanneer het pand uitgesproken gebreken van algemene of beperkte omvang vertoont aan buitenmuren, kroonlijst, dakgoten, trappen, liften, ... 

Bedrijfsruimten waarop een onteigeningsbeslissing rust of waarvoor een procedure tot onteigening is ingezet, worden - indien er sprake is van leegstand of verwaarlozing - niet opgenomen op voornoemde gemeentelijke lijst.

Hoeveel bedraagt de heffing op leegstand en/of verwaarlozing en wie betaalt dit? 

Indien een bedrijfsruimte is opgenomen op deze lijst, beslist het Departement Ruimtelijke Ordening, Woonbeleid en Onroerend Erfgoed of dit pand effectief  wordt geregistreerd in de inventaris van bedrijfsruimten die in aanmerking komen voor de leegstandsheffing. Het pand kan enkel van de inventaris geschrapt worden in geval van beëindiging van de verwaarlozing of leegstand of bij een onteigeningsbeslissing.

Deze leegstandsbelasting wordt berekend op basis van het geïndexeerd kadastraal inkomen (K.I.). Afhankelijk van de schijf waarin het K.I. zich bevindt, wordt een belastingpercentage gaande van 75% tot 150% toegepast, waarbij de heffing nooit lager dan € 3.700,00 kan zijn. 

Diegene die op 1 januari van het aanslagjaar de eigenaar is van de bedrijfsruimte in kwestie, staat in voor de betaling van de voornoemde belasting. In geval van overdracht van de bedrijfsruimte, krijgt de nieuwe eigenaar opschorting van heffing.

Belasting op leegstaande en verkrotte panden 

Ook voor handelspanden die niet onder de definitie van bedrijfsruimten sorteren, is voorzien in een wettelijk kader. 

Het zijn de gemeenten die hierbij een grotere verantwoordelijkheid toebedeeld krijgen. Zij bepalen volledig vrij hoe zij verwaarloosde gebouwen binnen hun grondgebied willen bestrijden.

Een gebouw is verwaarloosd wanneer het ernstige zichtbare en storende gebreken of tekenen van verval vertoont aan buitenmuren, voegwerk, schoorstenen, dakbedekking, dakgebinte, buitenschrijnwerk, kroonlijst of dakgoten.

Gelijklopend met het gewestelijk kader voor leegstand (zie hierna), kunnen gemeenten vrij kiezen of zij al dan niet een gemeentelijk register van verwaarloosde gebouwen wensen bij te houden. Beslist zij dit te doen, dan zal zij de materiële en procedurele regels hieromtrent dienen te bepalen.

De gemeentelijke leegstandsheffing

Sinds het decreet van 14 oktober 2016 hebben de gemeenten zélf de volle verantwoordelijkheid inzake het leegstandsbeleid gekregen.

Wijzigingen

Gemeenten zijn niet langer verplicht om een register bij te houden van alle leegstaande gebouwen op hun grondgebied. Opteren zij er voor om desalniettemin met een leegstandsregister te werken, dan kunnen zij via een gemeentelijke verordening vrij bepalen welke materiële en procedurele regels hierbij zullen gelden.

Daarenboven bepalen gemeenten voortaan ook vrij of een heffing opgelegd wordt en hoe deze heffing wordt begroot.

Wanneer is er sprake van leegstand ? 

Er is sprake van een leegstaand gebouw wanneer meer dan de helft van de totale vloeroppervlakte van dit gebouw reeds ten minste twaalf opeenvolgende maanden niet wordt aangewend overeenkomstig de functie van het gebouw.

Betreft dit evenwel een nieuw gebouw, dan zullen voornoemde termijnen 7 jaar betreffen na de afgifte van de omgevingsvergunning voor stedenbouwkundige handelingen in laatste administratieve aanleg.

Het gebouw zal slechts van de inventaris kunnen worden geschrapt, indien bewezen wordt dat dit ondertussen gedurende 6 maanden opnieuw in gebruik is conform de voorschriften zoals hierboven bepaald. 

Een gebouw tijdig te huur aanbieden, is aldus de boodschap!

Is er een cumul van heffingen mogelijk ?

Belangrijk om te weten is dat gebouwen of woningen die in aanmerking komen voor opname in de inventaris van leegstaande bedrijfsruimten nooit in aanmerking komt om te worden gekwalificeerd als leegstaand gebouw en dus niet in aanmerking zal komen voor een eventuele gemeentelijke heffing. 

Gebouwen die geïnventariseerd zijn als verwaarloosd, kunnen echter wél gekwalificeerd worden als leegstaand met het oog op een eventuele gemeentelijke heffing. Op dit punt kunnen de gemeentelijke leegstandsheffing en de heffing op leegstaande en verkrotte panden, dus naast elkaar bestaan.


Heeft u nog vragen in verband met het aankopen van bedrijfsvastgoed?
Bekijk dan zeker onze advies-pagina!

Wenst u uw eigendom te verkopen of verhuren?

Neem vrijblijvend contact met ons op

Raadpleeg hier onze privacy policy.